فصلنامه قرآن، فرهنگ و تمدن

فصلنامه قرآن، فرهنگ و تمدن

فرهنگ‌سازی الزامات غیراقتصادی تمدن‌سازی در واژگان اقتصادی قرآن کریم

نوع مقاله : پژوهشی

نویسندگان
1 دانشجوی دکتری مدرسی تاریخ و فرهنگ تمدن اسلامی، دانشکده مطالعات تاریخ و تمدن اسلامی،دانشگاه معارف اسلامی، قم، ایران.
2 استادیار گروه معارف اسلامی، دانشکده پزشکی،دانشگاه علوم پزشکی ایران، تهران، ایران.
چکیده
تحقق آرمان‌شهر قرآنی مبتنی بر درک همۀ زوایای فرهنگی و تمدنی کتاب وحی است. مسئلۀ این پژوهش آن است که در نگاه موردی به واژگان اقتصادی قرآن کریم، الزامات تمدنی امّت اسلامی در بخش غیراقتصادی با چه مؤلفه‌هایی فرهنگ‌سازی می‌شود؟ براساس یافته‌های پژوهش به روش تحلیلی، زدایش آسیب‌های فرهنگی به‌عنوان حجیم‌ترین موضوع، هم‌چنین افزایش تعاون و همیاری اجتماعی و نیز افزایش و ثبات امنیت جانی و سرزمینی، الزاماتی است که در این‌گونه از واژگان قرآن جانمایی شده است. درنتیجه مشخص گردید قرآن با کاربست واژگان اقتصادی که همه‌فهم و برای عموم جامعه کاربردی است، می‌کوشد تا با این مضامین جامعه را به سمت آنچه تمدن تراز اسلامی بدان نیاز دارد، سوق دهد و با ایجاد گفتمانی رایج در فضای امت اسلامی، نسبت به نقش‌آفرینی تمدنی هرچه بیشتر آحاد مسلمانان هدف‌گذاری نماید. به‌علاوه قرآن در کاربست این واژگان، هم به آسیب‌های اقشار مسلمان توجه می‌کند و هم آسیب‌های غیرمسلمانانی را که بر فرهنگ و تمدن امت اسلامی اثر می‌گذارند، مطمح‌نظر قرار می‌دهد.

چکیده تصویری

فرهنگ‌سازی الزامات غیراقتصادی تمدن‌سازی در واژگان اقتصادی قرآن کریم
کلیدواژه‌ها

موضوعات


عنوان مقاله English

Cultural Formation of Non-Economic Requirements for Civilization Building in the Economic Vocabulary of the Holy Quran

نویسندگان English

Seyyedeh Samaneh Notghi Moghadam 1
Mohammad Mostafa Asadi 2
1 PhD Student in Islamic Civilization and Culture Studies, Faculty of Historical and Civilization Studies, University of Islamic Teachings, Qom, Iran.
2 Assistant Professor, Department of Islamic Teachings, Faculty of Medicine, Iran University of Medical Sciences, Tehran, Iran.
چکیده English

The realization of the Quranic utopia is based on understanding all cultural and civilizational aspects of the Book of Revelation. This research addresses the question: What are the components of cultural formation for the non-economic civilizational requirements of the Islamic Ummah, as reflected in the economic vocabulary of the Holy Quran? According to the research findings through analytical methods, the elimination of cultural harms is identified as the most substantial issue, also increasing cooperation and social support, as well as enhancing and stabilizing personal and territorial security, are requirements embedded in such vocabulary of the Quran. Consequently, it was determined that the Quran, by employing economic terms that are comprehensible and practical for the general public, seeks to guide the society towards what an Islamic civilization necessitates. It aims to foster a prevalent discourse within the Islamic community to enhance the civilizational role of all Muslims. Furthermore, in utilizing these terms, the Quran addresses the harms faced by Muslim communities and the impacts of non-Muslims on the culture and civilization of the Islamic Ummah.

کلیدواژه‌ها English

Quran and Culture
Quran and Civilization
Civilization Building
Cultural Formation
Economic Vocabulary of the Quran
قرآن کریم (حسین انصاریان، مترجم)
ابن‌عبدالسلام، عبدالعزیز بن عبدالسلام. (1429ق). تفسیر العز بن عبدالسلام (عبدالرحمن احمد فتحی، تلخیص). دار الکتب العلمیة.
اسعدی، محمدمصطفی. (1401). تاریخ فرهنگ و تمدن اسلامی. نهاد نمایندگی مقام معظم رهبری در دانشگاه‌ها.
بحرانی، هاشم بن سلیمان. (1415ق). البرهان فی تفسیرالقرآن. مؤسسة البعثة مرکز الطباعة والنشر.
بیضاوی، عبدالله بن عمر. (بی‌تا). تفسیر انوارالتنزیل واسرار التأویل. المتبعة العامرة.
جعفری، یعقوب. (1390). تفسیر کوثر. هجرت.
دهقانی، محمد. (1400). عوامل شکوفایی علم در تمدن اسلامی و بازآفرینی نقش آن در تمدن نوین اسلامی. پژوهش‌های گفتمان تمدنی انقلاب اسلامی،1(1)، ص82-99.DOR: 20.1001.1.37952538.1400.1.1.6.4
دینوری، عبدالله بن محمد. (1424ق). تفسیر ابن‌ محمد المسمی الواضح فی تفسیر القرآن الکریم. دار الکتب العلمیة.
رضایی اصفهانی، محمدعلی. (1387). تفسیر قرآن مهر. پژوهش‌های تفسیر و علوم قرآن.
روحانی، سیدسعید. (1399).مبانی نظری تمدن اسلامی در قرآن کریم و تجلی آن در بیانات امام خمینی (ره) و مقام معظم رهبری (مدظله‌ا‌لعالی). نجم الهدی.
سبزواری، محمد. (1419ق). ارشاد الاذهان الی تفسیر القرآن. دار التعارف للمطبوعات.
سمرقندی، نصربن محمد. (1416ق). تفسیر سمرقندی. دارالفکر.
سید رضی، محمد بن حسین. (1377). نهج البلاغة (سیدجعفر شهیدی، مترجم). علمی و فرهنگی.
سیدعباس، سیدکریمی حسینی. (1382). تفسیر علّیین. اسوه.
صادقی تهرانی، محمد. (1419ق). تفسیر الفرقان. مکتبة محمد الصادقی الطهرانی.
صدیق حسن‌خان، محمدصدیق. (1420ق). فتح البیان فی مقاصد القرآن. دار الکتب العلمیة.
طبرانی، سلیمان بن احمد. (2008م). تفسیر الکبیر: تفسیر القرآن العظیم. دار الکتاب الثقفی.
طبرسی، فضل بن حسن. (1415ق). تفسیر مجمع البیان. مؤسسة الأعلمی للمطبوعات.
طبری، محمد بن جریر، (1412ق). جامع البیان فی تفسیر القرآن (تفسیر الطبری). دار المعرفة.
طیب، عبدالحسین. (1386). اطیب البیان فی تفسیر القرآن. مؤسسۀ جهانی سبطین.
 العروسی الحویزی، عبدعلی بن جمعة. (1415ق). تفسیر نور الثقلین. اسماعیلیان.
قرشی، سید علی‌اکبر. (1377). تفسیر احسن الحدیث. بنیاد بعثت.
کاشفی، محمدرضا. (1390). تاریخ فرهنگ و تمدن اسلامی. مرکز بین‌المللی ترجمه و نشر المصطفی.
کوفی اهوازی، حسین بن سعید. (1399ق). الزهد. المطبعة العلمیة.
لیثی واسطی، علی بن محمد. (1376). عیون الحکم والمواعظ (حسین حسنی بیرجندی، مصحح). مؤسسۀ علمی‌فرهنگی دار الحدیث.
مغنیه، محمدجواد. (1425ق). تفسیر المبین. دار الکتب الاسلامیه.
 مغنیه، محمدجواد. (1386). تفسیر الکاشف. بوستان کتاب.
مهائمی، علی بن احمد.(1403ق). تفسیر القرآن المسمی تبصیر الرحمن وتیسیر المنّان. عالم الکتب.
میرجلیلی، علی‌محمد و دیگران. (1393). شاخصه‌های اقتصادی تمدن اسلامی (کار، سرمایه و تولید). هشتمین همایش بین‌المللی پژوهش‌های قرآنی. ش3. ص1-100. https://civilica.com/doc/967971
ولایتی، علی‌اکبر. (1384). فرهنگ و تمدن اسلامی. دفتر نشر معارف.
هواری، هود بن محکم. (1426ق). تفسیر کتاب الله العزیز. دار البصائر.
 
 
Refrences
 
 The Holy Quran (Ansarian, H. ,Translator).
 Al-‘Arūsī Ḥuwaizī, A. A. J. (1994). Tafsīr Nūr al-Thaqalain. Ismailiyan.
 Asadi, M.M. (2022). History of Islamic Culture and Civilization. Office of the Supreme Leader's Representative at Universities. [in Persian]
 Bahrānī, H. S. (1994). Al-Burhān fi Tafsīr Al-Quran. Al-Baath Institution for Printing and Publishing. [in Arabic]
 Bayḍāwī, A. ‘U. (n.d.). Tafsīr Anwār al-Tanzīl wa Asrār al-Ta'wīl. Al-Mutaba'ah Al-Amirah. [in Arabic]
 Dehghani, M. (2021). Factors of Development of Science in Islamic Civilization and Its Role in the Renaissance of Modern Islamic Civilization. Discourse of the Islamic Revolution Studies, 1(1), 82-99. [in Persian]
 Dinvari, A. M. (2003). Tafsir Ibn Mohammad Known as Al-Wādhih fī Tafsīr Al-Quran Al-Karīm. Dar Al-Kotob Al-Ilmiyah. [in Arabic]
Howairi, H. M. (2005). Tafsīr Kitāb Allah Al-Azīz. Dar Al-Basair. [in Arabic]
 Ibn Abd al-Salam, A. A. (2008). Tafsīr Al-‘Iz by Ibn ‘Abd al-Salām (Abdul Rahman Ahmad Fathi, summarizer). Dar Al-Kotob Al-Ilmiyah. [in Arabic]
Jafari, Y. (2011). Tafsir Kousar. Hijrat. [in Persian]
 Kāshifī, M. R. (2011). History of Islamic Culture and Civilization. [in Persian] International Center for Translation and Publication of Mustafa.
 Kūfī Ahwāzī, H. S.. (1980). Al-Zuhd. Al-Matba'ah Al-Ilmiyah. [in Arabic]
 Leithi Wasiti, A. M.. (1997). ‘Uyyūn al-Ḥikam wa al-Mawā'iẓ (Corrected by Hossein Hosseini Birjandi). Scientific and Cultural Institute Dar Al-Hadith. [in Arabic]
 Maghniyeh, M. J. (2004). Tafsīr Al-Mubīn. Dar Al-Kotob Al-Islamiyah. [in Arabic]
 Maghniyeh, M. J. (2007). Tafsīr Al-Kāshif. Bustan Ketab[in Arabic] .
 Mahāimī, A. A. (1983). Tafsīr Al-Quran Known aTabṣīr al-Raḥmān wa Taysīr al-Mannān. Alam Al-Kotob. [in Arabic]
 Mirjalili, A. M. et al. (2014). Economic Indicators of Islamic Civilization (Work, Capital, and Production). Eighth International Quranic Research Conference. pp. 1-100. Retrieved from https://civilica.com/doc/967971[in Persian]
 Qurshi, S. A. A. (1998). Tafsīr Aḥsan al-Ḥadīth. Basij Foundation. [in Persian]
 Rezaei Isfahani, M. A. (2008). Tafsir Quran Mehr. Quranic Interpretation and Sciences Research. [in Persian]
 Rouhani, S. S. (2020). Theoretical Foundations of Islamic Civilization in the Quran and Its Manifestation in the Statements of Imam Khomeini and the Supreme Leader. Najm Al-Huda. [in Persian]
 Sabzivari, Md. (1998). Irshād al-Adhhān ilā Tafsīr Al-Quran. Dar Al-Ta'arof Lil Matbuat. [in Arabic]
 Sadeghi Tehrani, M. (1998). Tafsir Al-Furqān. Mohammad Sadeghi Library. [in Persian]
 Sadiq Hasan Khan, M.S. (1999). Fatḥ al-Bayān fī Maqāsid al-Quran. Dar Al-Kotob Al-Ilmiyah. [in Arabic]
 Samarqandī, N. M. (1995). Tafsīr Samarqandī. Dar Al-Fikr. [in Persian]
 Seyed Raḍī, M. H. (1998). Nahj al-Balaghah (Translated by Seyed Jafar Shahidi). Scientific and Cultural Publications. [in Arabic]
 Seyyed Abbas, S. K. H. (2003). Tafsīr Ilīyyīn. Asvad. [in Arabic]
 Ṭabarānī, S. A. (1994). Tafsīr Al-Kabīr: Tafsīr Al-Quran Al-‘Aẓīm. Dar Al-Kitab Al-Thaqafi. [in Arabic]
 Ṭabarī, M. J. (1991). Jāmi' al-Bayān fī Tafsīr Al-Quran (Tafsir Al-Tabari). Dar Al-Ma'arif. [in Arabic]
 Ṭabarsī, F. Ḥ. (2007). Tafsīr Majma’ al-Bayān. Al-Alami Institute for Publications. [in Arabic]
 Ṭayyib, A. H. (2007). Aṭiyab al-Bayān fī Tafsīr Al-Quran. Jahani Sabtin Institute. [in Persian] [in Arabic]
 Velayati, A. A.. (2005). Culture and Civilization of Islam. Ma'aref Publication. [in Persian]
 

  • تاریخ دریافت 10 دی 1402
  • تاریخ بازنگری 05 اردیبهشت 1403
  • تاریخ پذیرش 17 اردیبهشت 1403
  • تاریخ انتشار 01 خرداد 1403