دانشگاه علوم و معارف قرآن کریم (دانشکده علوم قرآنی اصفهان) فصلنامه قرآن، فرهنگ و تمدن 2783-3356 7 1 2026 04 21 A Critique of the Notion of Quranic Distortion by Shi’a in the book Tārīkh al-Qur’an ‛Inda al-Ithnā ‘Asharīyah نقد انگارۀ تحریف قرآن توسط شیعه در کتاب تاریخ القرآن عند الإثنی عشریة 69 86 242861 10.22034/jksl.2025.516384.1456 FA بهمن هادیلو دانشیار زبان و ادبیات عرب ، دانشکدۀ علوم قرآنی مراغه، دانشگاه علوم و معارف قرآن کریم، مراغه، ایران . 0000-0002-2530-6239 محمد علیمحمدی کارشناسی ارشد علوم قرآن و حدیث، دانشکدۀ الهیات و معارف اسلامی، دانشگاه علامه طباطبایی، تهران، ایران. 0000-0003-2311-3537 Journal Article 2025 04 14 Cheerfulness (Nashāṭ) is a concept that has internal, behavioral, and social dimensions and is associated with notions such as satisfaction, hope, smiling, and mental and social health. In the Qurʾānic perspective, cheerfulness is a state of inner happiness, heartfeltsureness, and spiritual contentment arising from connection with God, faith, gratitude for blessings, righteous deeds, and hope for divine reward. This research aims to explain the concept of cheerfulness based on a content analysis of related concepts in the verses of the Holy Qurʾān. The research method is qualitative content analysis with an inductive approach. For this purpose, a list was used as the data collection tool, and Qurʾānic software was employed to prepare and extract the relevant verses. The analysis and examination of the findings indicate that the cause or context of cheerfulness is significant and has positive or negative aspects. In general, cheerfulness can be divided into two categories: praiseworthy cheerfulness and blameworthy cheerfulness. The most important results of the research are that: praiseworthy and desirable cheerfulness from the perspective of the Holy Qurʾān includes faith-based and divine cheerfulness, which is connected to monotheistic values, spirituality, gratitude, and piety, and in the Hereafter leads to divine satisfaction and otherworldly felicity; whereas blameworthy and reprehensible cheerfulness from the perspective of the Holy Qurʾān includes non-faith-based cheerfulness, which is associated with factors such as worldly wealth and property and illegitimate pleasures, and in the Hereafter leads to fall and divine punishment. کتاب تاریخ القرآن عند الإثنی عشریة؛ دراسة نقدیة ثر عبدالعزیز بن عبدالرحمن الضامر است که به زعم خود بر اساس تتبع تاریخی نگاشته؛ حال آنکه رویکرد وی اتهام‌زنی به شیعه در حوزۀ علوم قرآنی است. بحث تحریف قرآن یکی از فصول کتاب مزبور است که مؤلف با روش تقطیع مطالبِ منقول از علمای شیعه و برجسته نمودن اقوال تقطیع‌شده، در پی اثبات شبهات وارد بر شیعه در حوزۀ تحریف قرآن است. نوشتار حاضر به روش توصیفی‌تحلیلی، ضمن مفهوم‌شناسی تحریف و اشاره به محتوای بحث تحریف در کتاب مذکور، نظرات ناصواب عبدالعزیز الضامر را بر پایۀ براهین عقلی و نقلی و با استفاده از مصادر معتبر شیعی و سنّی، در بوتۀ نقد قرار داده است. یافته‌های پژوهش حاکی از آن است که ادعاهای الضامر کاملاً دور از واقع است و صرفاً بر اساس بغض و کینه نسبت به مکتب اهل‌بیت (ع) پایه‌ریزی شده است. همچنین این مطالعه نشان‌دهندۀ لزوم برخورد علمی و منصفانه با مسائل دینی است تا از گسترش فتنه و تفرقه جلوگیری شود؛ زیرا آثار و نظریاتی که بر مبنای نادرست و کینه‌ورزی شکل می‌گیرد، تنها موجب تفرقه میان مسلمانان می‌شود و ارزش و جایگاه علمی و استنادی ندارد. اتهامات مذکور در کتاب یادشده، با واقعیت‌های تاریخی و علمی سازگار نیست. این مقاله بر این نکته تأکید می‌کند که قرآن کریم از هر نوع تحریفی مصون مانده و نقش مسلمانان واقعی، اعم از شیعه و سنی، در صیانت از آن روشن است. https://qcc.quran.ac.ir/article_242861_52fc8d5f336cc043479168b8d6cc39a8.pdf